18953
page-template,page-template-blog-large-image,page-template-blog-large-image-php,page,page-id-18953,theme-stockholm,cookies-not-set,stockholm-core-1.1,woocommerce-no-js,select-child-theme-ver-5.1.8.1573676579,select-theme-ver-5.1.8,ajax_fade,page_not_loaded,menu-animation-underline,popup-menu-fade,wpb-js-composer js-comp-ver-6.0.5,vc_responsive

W skrócie o dużych zmianach w sporach procesowych o własność intelektualną

1 lipca 2020 r. wprowadza duże zmiany w zakresie orzekania w sprawach dotyczących własności intelektualnej. O tym, co nas czeka informowaliśmy już chwilę po uchwaleniu nowych przepisów: https://lgl-iplaw.pl/2020/02/kolejne-zmiany-w-procedurze-cywilnej-wprowadzenie-postepowania-w-sprawach-wlasnosci-intelektualnej/

Wczoraj weszła w życie ustawa z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2020 poz. 288,), która wprowadza przepisy pozwalające na zastosowanie odrębnego trybu orzekania w sprawach własności intelektualnej.

Photo by Markus Winkler on Unsplash

 

Powstanie wyspecjalizowanych sądów ma za zadanie usprawnić i przyspieszyć rozstrzyganie sporów z zakresu IP, a także podwyższyć jakość orzekania w rozpoznawanych sprawach. Przyczynić do tego ma się wykwalifikowana kadra sędziów rozpoznających w wyznaczonych wydziałach oraz wprowadzenie szczególnych środków procesowych przysługujących uprawnionym.

Obejmują one przede wszystkim ułatwienia dowodowe zarówno przed wszczęciem postępowania jak i później w trakcie trwania procesu. Krótkie terminy na rozpoznawania przez sędziów wniosków o zabezpieczenie środków dowodowych mają przyspieszyć ich rozpoznawanie oraz zapobiec utracie dowodów poprzez ich zniszczenie. Za pomocą nowej instytucji wyjawienia lub wydania środka dowodowego, uprawniony będzie mógł wystąpić z żądaniem kierowanym do pozwanego, aby przekazał on lub dostarczył do sądu określony przez powoda środek dowodowy, służący ujawnieniu i poznaniu nowych faktów dotyczących naruszenia prawa powoda lub służący wykazaniu prawdziwości podnoszonych przez powoda twierdzeń o tych faktach.

W nowych sprawach procesowych dotyczących IP musimy wziąć pod uwagę kilka istotnych zmian. Najważniejsze z nich to:

 

I. powstanie wyspecjalizowanych sądów do spraw własności intelektualnej

Największą zmianą wprowadzoną niniejszą nowelizacją jest powstanie wyspecjalizowanych sądów do spraw własności intelektualnej. Do zatem którego sądu się kierować? Wydziały ds. własności intelektualnej zostały utworzone w Sądach Okręgowych w

  • Warszawie,
  • Poznaniu,
  • Gdańsku,
  • Lublinie,
  • w Katowicach.

W ten sposób każda część Polski uzyskała swój sąd właściwy do orzekania w sprawach z zakresu IP. W drugiej instancji orzekać mają Sądy Apelacyjne w Warszawie i Poznaniu.

Wyspecjalizowane sądy zajmą się nie tylko ochroną własności intelektualnej, na którą składa się własność przemysłowa i prawo autorskie oraz prawa pokrewne, ale również zwalczaniem nieuczciwej konkurencji i ochroną dóbr osobistych.

Dodatkowo, do orzekania w sprawach dotyczących programów komputerowych, wynalazków, wzorów użytkowych, topografii układów scalonych, odmian roślin oraz tajemnic przedsiębiorstwa o charakterze technicznym został wyznaczony wyłącznie Sąd Okręgowy w Warszawie.

 

II. definicja spraw własności intelektualnej

Jakie sprawy będą rozpoznawane przez wyspecjalizowane sądy?

  • o ochronę praw autorskich i praw pokrewnych
  • o ochronę praw własności intelektualnej
  • o ochronę innych praw na dobrach niematerialnych związanych z prawem własności intelektualnej
  • o ochronę dóbr osobistych w zakresie wykorzystania dobra osobistego w celu indywidualizacji, reklamy lub promocji przedsiębiorcy, towarów lub usług
  • o ochronę dóbr osobistych w związku z działalnością naukową lub wynalazczą
  • o zapobieganie i zwalczanie nieuczciwej konkurencji

 

III. obowiązkowe zastępstwo procesowe przez  adwokatów, radców prawnych i rzeczników patentowych

Nowe przepisy wprowadzają także obowiązkowe zastępstwo procesowe przez  adwokatów, radców prawnych i rzeczników patentowych w sprawach o wartości przekraczającej 20 tys zł.

 

IV. szczególne środki procesowe

Nowe przepisy wprowadzają trzy środki procesowe mające ułatwić dowodzenie naruszenia praw własności intelektualnej:

  • zabezpieczenie dowodu,
  • wydanie i wyjawienie dowodu
  • wezwanie od udzielenia informacji

Powyższe uprawnienia przysługują także przed wszczęciem postępowania o naruszenie praw własności intelektualnej. Co ważne, powyższe środki procesowe mogą być stosowane zarówno wobec potencjalnego naruszyciela jak i wobec osoby trzeciej, której wprawdzie nie jest stawiany zarzut naruszenia praw własności intelektualnej ale jest ona w posiadaniu dowodu i może udzielić informacji w sprawie. Trzeba będzie jednak wykazać, że osoba, wobec której składa się taki wniosek, posiada dany dowód lub może umożliwić jego zabezpieczenie, albo że posiada żądane informacje lub ma do nich dostęp.

Obowiązany do wyjawienia informacji albo wydania dowodu będzie miał prawo zażalenia na wydane w tej sprawie postanowienie poprzez wniosek o uchylenie lub zmianę postanowienia o zabezpieczeniu dowodu lub udzieleniu informacji.

 

Wprowadzone zmiany mają przyczynić się do usprawnienia rozstrzygania spraw z zakresu własności intelektualnej oraz dopuszczenia do orzekania składów sędziowskich wyspecjalizowanych w tej materii. Mamy nadzieję, że regulacje pozwolą na sprawne i jeszcze bardziej skuteczne prowadzenie spraw naszych Klientów. Zainteresowane osoby zapraszamy do kontaktu: https://lgl-iplaw.pl/kontakt

Konferencja Urzędu Patentowego RP „Projektowanie wizerunku przedsiębiorstwa – Przebrała się m!arka” w dniach 29-30 czerwca 2020 r.

Bardzo ciekawa konferencja https://uprp.gov.pl/…/transmisja-konferencja-projektowanie-…organizowana przez Urząd Patentowy RP. Warto posłuchać jak polska branża kreatywna wpisuje się w międzynarodowe trendy i jakie działania można podjąć, aby świadomie kreować i promować swoją markę.

W programie konferencji

  • Projektowanie spersonalizowanych produktów w erze cyfrowych technologii
  • Jak budować wartościowy kontent komunikacji przedsiębiorstwa?
  • Prawna ochrona wizerunku marki
  • Niekonwencjonalne znaki towarowe
  • Komercjalizacja wizerunku przedsiębiorstwa w kontekście nowych technologii
  • User experience i strategia komunikacji w praktyce
  • Art branding
  • Potencjał języka graficznego w budowaniu sukcesu najbardziej ikonicznych marek na świecie
  • Szukanie tożsamości w grafice użytkowej. Identyfikacje państw, miast i regionów  
  • Wyzwania prawne dotyczące ochrony branży rozrywkowej oraz marketingu

Dla nas szczególne interesująca jest wymiana opinii na temat wyzwań prawnych dotyczących ochrony branży rozrywkowej oraz marketing a także prawna ochrona wizerunku marki. 

zapraszamy 🙂

ABC tworzenia regulaminu konkursu w Internecie. Czego unikać i o czym pamiętać pisząc regulamin konkursu w social mediach.

Największym błędem przy organizacji konkursu w Internecie jest brak regulaminu (!). Jeszcze kilka lat temu, gdy konkursy w social mediach dopiero raczkowały, bardzo często ich organizatorzy zupełnie zapominali o tym dokumencie. Obecnie zdarza się to rzadziej, ale nadal można natknąć się na konkurs “bez zasad”.

Każdy konkurs powinien mieć określone i dostępne reguły jego organizacji i przebiegu a zwłaszcza wyłaniania zwycięzców. Nawet wtedy, gdy służy tylko zabawie dzieci czy dorosłych…

Photo by Abigail Miller on Unsplash

 

Oto podstawowe ABC tworzenia regulaminu konkursu w Internecie. 

 

A – jak abuzywne klauzule (niedozwolone)

Klauzule abuzywne, to inaczej postanowienia zakazane. Przystępujący do konkursu uczestnicy nie mają możliwości negocjowania treści regulaminu i muszą podporządkować się zasadom określonym przez organizatora. Z tego względu, z uwagi na ochronę praw konsumenta, którym jest każdy uczestnik konkursu nie związanego z działalnością gospodarczą, prawo zabrania stosowania postanowień, które są niekorzystne dla drugiej strony lub sprzeczne z prawem. Organizator, który stosuje klauzule abuzywne naraża się na postępowanie przed Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Zakazane jest używanie klauzul obejmujących m.in. zastrzeżenie możliwości zmiany regulaminu w każdym czasie bez podania przyczyn bądź zastrzeżenie sądu do rozstrzygnięcia możliwego sporu właściwego dla siedziby organizatora. Za abuzywne uznano następujące klauzule: 

  • “Organizator zastrzega sobie prawo do zmiany terminu konkursu, jego przerwania lub zawieszenia konkursu z ważnych przyczyn”
  • “Organizator zastrzega sobie prawo zmian w regulaminie w czasie trwania konkursu i zobowiązuje się do natychmiastowego opublikowania zmienionego regulaminu w miejscach, w których uprzednio opublikował regulamin konkursu”
  • “Odpowiedzialność Organizatora jest ograniczona względem Uczestnika do wysokości wartości możliwej do wygrania w Konkursie nagrody.”
  • “Wszelkie reklamacje w związku z Konkursem mogą być zgłaszane listem poleconym (…) w terminie nie późniejszym niż 7 od daty zaistnienia zdarzenia stanowiącego podstawę reklamacji, jednakże nie później niż w terminie do dnia (…) włącznie, pod rygorem wygaśnięcia jakichkolwiek roszczeń związanych z udziałem w Konkursie (…).”
  • “Niezgłoszenie roszczeń w ww. terminie oznacza zrzeczenie się przez Uczestnika wszelkich roszczeń związanych z uczestnictwem w Konkursie”
  • “Organizator zastrzega sobie prawo zmiany okresu trwania Konkursu, zmiany warunków Konkursu oraz nagród przeznaczonych do wygrania w Konkursie, o czym powiadomi Uczestników na stronach internetowych: www.(…)”
  • “Organizator nie ponosi odpowiedzialności za nieprawidłowość lub nieterminowość doręczenia przez Pocztę Polską lub kuriera listów, telegramów i innych przesyłek wysyłanych przez lub do Organizatora w związku z Konkursem, ani za działanie podmiotów świadczących usługi telekomunikacyjne lub dostępu do Internetu, w zakresie, w jakim usługi te były wykorzystywane w związku z Konkursem”
  • “Wszelkie ewentualne spory, mogące wyniknąć w związku z Konkursem lub interpretacją postanowień niniejszego Regulaminu poddane będą pod rozstrzygnięcie sądu powszechnego właściwego miejscowo dla siedziby Organizatora.”
  • “Całkowita odpowiedzialność organizatora konkursu wobec uczestnika nagrodzonego z tytułu reklamacji nie przekracza wartości nagrody przypadającej dla danego uczestnika zgodnie z zasadami określonymi w niniejszym regulaminie”
  • “Organizator zastrzega sobie prawo do zakończenia Konkursu w każdym czasie bez podania przyczyny, o czym poinformuje poprzez zamieszczenie informacji na stronie internetowej Organizatora”
  • “Organizator zastrzega sobie prawo do zmiany rodzaju nagrody podczas trwania Konkursu na nagrody o podobnych właściwościach, funkcjonalności oraz o podobnej wartości”
  • “(…) Zleceniodawca nie ponoszą odpowiedzialności za doręczenie, prawidłowość i terminowość doręczenia przez (…) pocztę bank lub kuriera odpowiednio SMS-ów, listów (w tym reklamacji), telegramów i innych przesyłek wysyłanych w imieniu organizatora/Zleceniodawcy lub przez/do Organizatora w związku z Konkursem”
  • “Organizator może zakończyć albo zawiesić Konkurs w dowolnym momencie albo na dowolny okres bez konieczności uprzedniego powiadamiania o tym fakcie Uczestników. O zakończeniu albo zawieszeniu działań konkursowych Organizator poinformuje Uczestników za pośrednictwem Serwisu”
  • “Organizator zastrzega sobie, że nie ponosi odpowiedzialności za zdarzenia uniemożliwiające prawidłowe przeprowadzenie Konkursu, których nie był w stanie przewidzieć (…)”
  • “Decyzja Komisji w zakresie wniesionej reklamacji jest ostateczna i wiążąca” (pkt (…) Regulamin Konkursu Promocyjnego”
  • “W wypadku zawieszenia lub zaprzestania organizacji Konkursu Uczestnikom nie przysługują względem Organizatora żadne roszczenia, w szczególności Uczestnikowi nie przysługuje prawo żądania […] zwrotu kosztu udziału w Konkursie”
  • “Organizator konkursu nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie kwestie związane z realizacją nagrody przez Partnerów (…)”

pełną listę klauzul niedozwolonych znajdziesz w rejestrze prowadzonym przez Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów https://www.uokik.gov.pl/rejestr_klauzul_niedozwolonych2.php

 

B – jak brak prawidłowego oznaczenia organizatora konkursu

Regulamin konkursu jest pewnego rodzaju umową uczestnika konkursu z organizatorem, dlatego w regulaminie powinny znaleźć się pełne dane organizatora wraz z adresami kontaktowymi. Przystępujący do konkursu mają prawo wiedzieć kto jest jego organizatorem, do kogo mogą zwrócić się z pytaniami czy reklamacjami dotyczącymi przebiegu konkursu.

 

C – jak czas trwania konkursu

Termin przeprowadzania konkursu powinien być z góry określony. Niedozwolone jest skracanie lub przesuwanie terminu rozpoczęcia i zakończenia konkursu. Brak wskazania terminu trwania konkursu powoduje, że jest on nieważny. Z uwagi na to, że konkurs jest wedle prawa przyrzeczeniem publicznym stosuje się do niego przepis 921. § 1.  Kodeksu cywilnego: Publiczne przyrzeczenie nagrody za najlepsze dzieło lub za najlepszą czynność jest bezskuteczne, jeśli nie został w nim oznaczony termin, w ciągu którego można ubiegać się o nagrodę.

 

D – jak dane osobowe

O tym, że istnieje RODO wiedzą już chyba wszyscy. Organizator konkursu zbiera od uczestników ich dane osobowe, które pozwalają na ich identyfikację jak imię, nazwisko, adresy zamieszkania itp. Przepisy o ochronie danych osobowych nakładają obowiązek poinformowania podmiotu, którego dane są przetwarzane o:

  • celu i podstawie przetwarzania danych
  • kto jest administratorem danych,
  • w jaki sposób dane są przechowywane
  • czy i komu będę udostępniane
  • przez jaki czas będą przetwarzane
  • jakie prawa ma użytkownik w związku z przetwarzaniem jego danych

 

E – jak element losowości

Zasady wyłaniania zwycięzców konkursu nie mogą zawierać żadnego elementu losowości. W przypadku takiego skonstruowania regulaminu, że o wyłonieniu zwycięzcy decyduje los mamy do czynienia z loterią, której organizacja wymaga spełnienia szeregu warunków zawartych w ustawie z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. Loteria promocyjna może być urządzona jedynie poprzez uzyskanie zezwolenia na jej urządzenie. Więcej na temat tego, kiedy konkurs jest loterią i jakie wymagania musisz spełnić organizując loterię możesz przeczytać w naszym wcześniejszym artykule: https://lgl-iplaw.pl/2020/05/konkurs-czy-loteria-podstawowe-roznice-dotyczace-tych-form-promocji-twojego-przedsiebiorstwa/

 

F – jak formalności, czyli opisanie trybu postępowania reklamacyjnego

Obowiązek ten wynika z przepisów o prawach konsumenta. Uczestnik konkursu powinien zostać poinformowany o tym gdzie i w jakim terminie może składać reklamacje w związku z przebiegiem konkursu, tj. należy wskazać czas na złożenie reklamacji, adres e-mail lub korespondencyjny na jaki należy kierować reklamację oraz co trzeba zawrzeć w składanej reklamacji.

 

G – jak gwarancja nagrody 

Najważniejsza motywacją do wzięcia udziału w konkursie zwykle są nagrody. Określenie nagród jakie są możliwe do wygrania w konkursie i sposoby ich odbioru. Nagrody jakie są możliwe do wygrania w konkursie powinny być znane uczestnikom przed przystąpieniem do konkursu. Wiadomo, że każdy chciałby wiedzieć wcześniej co może wygrać i czy wkład pracy jaki się od niego wymaga jest dla niego adekwatny do wartości nagrody.

 

H – jak hasło: “podatek od nagród”

Pamiętaj, że na organizatorze konkursu ciąży obowiązek opłacenia podatku dochodowego od wygranych przez uczestników nagród. Przygotowując konkurs sprawdź czy możliwe będzie zastosowanie zwolnienia podatkowego w innym przypadku będzie obowiązany do pobrania od uczestnika należnej do zapłaty kwoty lub przyznania zwycięzcy konkursu dodatkowej nagrody pieniężnej, która pokryje wysokość należnego podatku. Nie zapomnij zawrzeć, w zależności od wybranej przez Ciebie opcji, odpowiednich postanowień w regulaminie informujących uczestnika o obowiązkach podatkowych związanych z wygraną w konkursie.

 

I – jak informacja o braku powiązań z FB

Gdy konkurs organizowany jest w serwisach Facebook i Instagram, ważne jest czytelne wskazanie, że konkurs nie jest przeprowadzany ani w żaden inny sposób zarządzany czy powiązany z podmiotami zarządzającymi lub będącymi właścicielami obu serwisów. Zgodnie z Regulaminem serwisu Facebook promocje na Facebooku muszą zawierać następujące zapisy:

  • pełne zwolnienie serwisu Facebook z odpowiedzialności wobec każdego uczestnika
  • informację, że promocja nie jest w żaden sposób sponsorowana, popierana ani przeprowadzana przez serwis Facebook ani z nim związana.

Dodatkowo warto zwrócić uwagę na jeszcze jeden zapis z regulaminu serwisu, który zabrania wykorzystywania do konkursu prywatnych osi czasu i połączeń ze znajomymi, np. niedozwolone jest stosowanie rozwiązań typu „udostępnij na swojej osi czasu, aby wziąć udział w promocji”, „udostępnij na osi czasu znajomego, aby mieć większe szanse na wygraną w konkursie” czy „oznacz znajomych w tym poście, aby wziąć udział w promocji”

 

J – jak jasne reguły uczestnictwa w konkursie 

Regulamin powinien określać kto może wziąć w nim udział. Jeżeli konkurs jest kierowany do osób małoletnich, trzeba dopełnić dodatkowych formalności, aby mógł być przeprowadzony zgodnie z prawem takie jak np. zgoda rodzica bądź innego opiekuna prawnego. Z udziału w konkursie powinny być też wyłączone osoby bezpośrednio spokrewnione z organizatorem (zarządem, komisją konkursową) lub współpracujące z osobami zarządzającymi czy wyłaniającymi zwycięzców.

 

K – jak kryteria wyłaniania zwycięzcy 

Poprawnie określenie zasad przyznawania nagród pozwoli zaoszczędzić organizatorowi czasu i stresu, który będzie musiał poświęcić na odpisywanie rozżalonym uczestnikom, którzy nie będą się zgadzać z wynikiem konkursu. Sposób wybory zwycięzcy powinien być obiektywny, pozbawiony faworyzowania jakiejś grupy uczestników konkursu. Najlepiej jest określić kryteria jakie praca konkursowa musi spełnić oraz wskazać komisję konkursową składającą się z kilku osób, by wybór zwycięzcy był dla każdego sprawiedliwy.

 

 

Kolejne litery alfabetu konkursów pisze życie a my będziemy opisywać je w następnych wpisach 🙂

 

Jeśli już teraz potrzebujesz gotowego regulaminu konkursu, w którym prace konkursowe zwycięzców konkursu będą stanowić utwory w rozumieniu prawa autorskiego bądź przedmioty praw pokrewnych czy własności przemysłowej, gdy wyłonione prace konkursowe mają służyć np. jako logo firmy lub do innych celów związanych z eksploatacją praw autorskich – zajrzyj na https://lgl-iplaw.pl/product/wzor-regulaminu-konkursu-w-internecie/

 

 

Reklama zakazana: quod lege non prohibitum, licitum est, czyli o tym czego prawo nie zakazuje, więc jest dozwolone

Reklama za pośrednictwem mediów, Internetu czy w formie drukowanej to najłatwiejszy sposób na promocję swoich usług lub produktów. Istnieje jednak szereg zakazów dotyczących reklam, jak również wiele branż, którym prawo ogranicza lub całkowicie zakazuje reklamy.

Co i komu wolno, a czego zdecydowanie nie należy robić reklamując swoje produkty lub usługi? jakie są granice zakazów? 

Zakazy ogólne – dotyczące każdego przedsiębiorcy

Niezależnie od tego w jakiej branży działasz, ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji[1] zakazuje reklam, które:

  • są sprzeczne z dobrymi obyczajami lub uchybiają godności człowieka

reguła ta odnosi się to do sprzeczności z ogólnie przyjętymi w danym kraju zasadami, zakazane są więc reklamy zachęcające do łamania zasad współżycia społecznego, eksponowania agresji, złych zachowań, czy odwołujące się do osobistych cech człowieka, jak kolor skóry, pochodzenie, wiara itp. w konsekwencji to czy doszło do naruszenia obyczajów lub godności jest ocenne i zwykle budzi dużo kontrowersji. 

  • wprowadzają klienta w błąd i mogą przez to wpłynąć na jego decyzję co do nabycia towaru lub usług

zakazane jest podawanie w reklamie informacji, które wskazują błędne informacje takie jak przeznaczenie, skład lub właściwości reklamowanego produktu lub usługi.

  • odwołują się do uczuć klientów przez wywoływanie lęku, wykorzystywanie przesądów lub łatwowierności dzieci

zakazane jest reklamowanie produktów, w sposób, który w konsumencie budzi wyraźną obawę, strach, konieczność jego nabycia np. w związku z obecnie panującą pandemią, zakazane są reklamy, które sugerują, że jakiś produkt chroni przed wirusem, jest wirusobójczy.

  • wypowiedź, która, zachęcając do nabywania towarów lub usług, sprawia wrażenie neutralnej informacji

dotyczy to tzw. reklam ukrytych lub sponsorowanych bardzo często występujących w ramach artykułów w prasie lub Internecie, w tym także w ramach współpracy z influencerami lub z wykorzystaniem lokowania produktu, z którym często spotkać się można w programach i serialach telewizyjnych. Każde umieszczenie reklamy w ten sposób powinno być odpowiednio oznaczone.

  • stanowią istotną ingerencję w sferę prywatności w szczególności przez uciążliwe dla klientów nagabywanie w miejscach publicznych, przesyłanie na koszt klienta niezamówionych towarów lub nadużywanie technicznych środków przekazu informacji

kilka lat temu popularne były telefony do konsumentów, na podstawie których telemarketerzy wysyłali niezamówione książki, bieliznę itp. Do osób, z którymi rozmawiali, bez uzyskania na to zgody, a następnie wymuszali dokonanie zapłaty za dany produkt. Do tej pory tego typu procedery zdarzają się, jednak zdecydowanie rzadziej, prawdopodobnie ze względu na obowiązujące przepisy o ochronie danych osobowych

Zakazy reklamy poszczególnych towarów lub branż

Poza powyższymi zakazami, do których muszą stosować się wszyscy przedsiębiorcy, polskie prawo nakłada także dodatkowe zakazy i ograniczenia na niektóre z branż, które ze względu na swoją specyfikę, zagrożenia jakie niosą dla potencjalnego konsumenta są regulowane w szczególny sposób. Należą do nich:

 

  • napoje alkoholowe

na podstawie ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi zakazane całkowicie są reklamy napojów alkoholowych za wyjątkiem piwa, którego reklama musi spełniać określone warunki:

    • nie może być kierowana do małoletnich, ani z ich udziałem
    • w żaden sposób nie łączy spożywania alkoholu z aktywnością fizyczną, prowadzeniem pojazdów, ani też nie sugeruje, że alkohol wpływa na atrakcyjność, sukces zawodowy
    • alkohol w reklamie nie może być łączony z relaksem, nauką lub pracą
    • nie może zawierać stwierdzeń wskazujących, że alkohol posiada właściwości lecznicze, jest środkiem stymulującym, uspakajającym lub sposobem rozwiązywania konfliktów osobistych, ani też zachęcać do nadmiernego spożycia
    • nie może być przedstawiana w telewizji, radiu, kinie lub teatrze między godz. 6 a 20, z wyjątkiem reklamy prowadzonej przez organizatora imprezy sportu wyczynowego lub profesjonalnego w trakcie trwania tej imprezy;
    • nie można zamieszczać reklamy napojów alkoholowych także w prasie młodzieżowej, dziecięcej, na okładkach prasy, a także na wszelkiego rodzaju słupach i tablicach reklamowych, chyba że 20% powierzchni reklamy zajmować będą widoczne i czytelne napisy informujące o szkodliwości spożycia alkoholu lub o zakazie sprzedaży alkoholu małoletnim

 

  • wyroby tytoniowe

podobnie jak napoje alkoholowe, ze względu na szkodliwy wpływ na organizm człowieka zakazane jest reklamowanie wyrobów tytoniowych tj. papierosów, tytoniu, papierosów elektronicznych, pojemników zapasowych, rekwizytów tytoniowych lub symboli z nimi związanych we wszelkich środkach masowego przekazu, placówkach młodzieżowych, leczniczych, sportowych i innych miejscach publicznych.

    • dodatkowo producenci i importerzy wyrobów tytoniowych nie mogą w ramach promocji sponsorować wydarzeń sportowych, kulturalnych, oświatowych, zdrowotnych i społeczno-politycznych.
    • ustawa o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych nakłada także zakaz eksponowania wyrobów tytoniowych w punktach sprzedaży.
    • zakazane jest także zamieszczanie na etykietach opakowań wyrobów tytoniowych informacji promujących spożycie tytoniu, sugerujących mniejszą szkodliwość lub powiązanie z produktem leczniczym. Dodatkowo na etykietach powinna znaleźć się informacja o szkodliwości wyrobu tytoniowego dla zdrowia i życia spożywającego.

 

  • solaria

od 2018 r. obowiązuje ustawa o ochronie życia przed następstwami korzystania z solarium, która wprowadziła całkowity zakaz reklamowania i promocji usług solariów. Zakazana jest reklama i promocja:

    • w telewizji, radiu, prasie, Internecie, kinach, podmiotach leczniczych, szkołach i placówkach oświatowo-wychowawczych, na terenie obiektów sportowo-rekreacyjnych oraz w innych miejscach publicznych;
    • na plakatach, w tym plakatach wielkoformatowych;
    • niedozwolona jest także promocja w postaci karnetów, rabatów i konkursów organizowanych przez solaria
    • Jak można promować swoją działalność? Ustawa nie zakazuje zamieszczania treści o charakterze informacyjnym, a także reklamy usług kosmetycznych innych niż solaria, które nie są objęte zakazem reklamy.

 

  • gry i hazard

branża hazardowa także podlega licznym obostrzeniom w zakresie reklamy i promocji swoich usług. Zasady urządzania gier hazardowych i prowadzenia działalności o takim charakterze reguluje ustawa o grach hazardowych. Prawo zakazuje:

    • reklamy gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości, zakładów wzajemnych, gier na automatach przez co rozumie się publiczne rozpowszechnianie znaków towarowych lub symboli graficznych i innych oznaczeń z nimi związanych, a także nazw i symboli graficznych podmiotów prowadzących działalność wymienioną powyżej
    • promocji gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości, zakładów wzajemnych lub gier na automatach, przez co rozumie się publiczną prezentację tych gier lub zakładów, rozdawanie rekwizytów z nimi związanych, wręczanie żetonów lub dowodów uczestnictwa w tych grach a także ich sprzedaż w miejscach publicznych, oraz inne formy publicznego zachęcania do uczestnictwa w nich lub przekonywania o ich zaletach bądź zachęcania do wstępu do kasyn gry lub punktów przyjmowania zakładów wzajemnych.
    • Dozwolone jest natomiast reklamowanie i promocja prowadzone wewnątrz kasyna gier

 

  • leki i apteki

zgodnie z art. 52 ustawy- Prawo farmaceutyczne reklamą produktu leczniczego jest działalność polegająca na informowaniu lub zachęcaniu do stosowania produktu leczniczego, mająca na celu zwiększenie: liczby przepisywanych recept, dostarczania, sprzedaży lub konsumpcji produktów leczniczych. Zakazana jest reklama produktów leczniczych:

    • wydawanych wyłącznie na podstawie recepty;
    • zawierających środki odurzające i substancje psychotropowe;
    • umieszczonych na wykazach leków refundowanych, zgodnie z odrębnymi przepisami, oraz dopuszczonych do wydawania bez recept o nazwie identycznej z umieszczonymi na tych wykazach.
    • którego nazwa jest identyczna z nazwą produktu leczniczego wydawanego wyłącznie na podstawie recepty.
    • niedopuszczonych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
    • dopuszczonych do obrotu bez konieczności uzyskania pozwolenia, o których mowa w  4 Prawa farmaceutycznego;
    • zawierającej informacje niezgodne z Charakterystyką Produktu Leczniczego albo z Charakterystyką Produktu Leczniczego Weterynaryjnego

a także ze względu na sprzedaż produktów leczniczych zakazana jest reklama aptek, punktów aptecznych oraz ich działalności, jak również  placówek obrotu pozaaptecznego i ich działalności odnosząca się do produktów leczniczych lub wyrobów medycznych.

 

  • substancje niebezpieczne

ustawa o substancjach chemicznych i ich mieszaninach zakazuje reklamy i promocji substancji niebezpiecznych bez wymienienia kategorii, do której albo do których substancja ta została zaklasyfikowana

 

  • substancje psychotropowe

zabrania się reklamy i promocji:

    • substancji psychotropowych, środków odurzających, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.
    • środków spożywczych lub innych produktów przez sugerowanie, że posiadają one działanie takie jak substancje psychotropowe, środki odurzające, środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne lub których użycie, nawet niezgodne z przeznaczeniem, może powodować skutki takie jak skutki działania substancji psychotropowych, środków odurzających, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.

 

  • żywność

w zakresie reklamowania żywności można wyodrębnić dwa rodzaje zakazów i ograniczeń:  stosunku do preparatów początkowego żywienia dla niemowląt oraz dotyczące reklam żywności skierowanych do dzieci poniżej 12. roku życia, ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia zabrania:

    • reklamy preparatów do początkowego żywienia niemowląt w miejscach ich sprzedaży;
    • prowadzenia działalności promocyjnej zachęcającej do nabycia preparatów do początkowego żywienia niemowląt i przedmiotów służących do karmienia niemowląt, takiej jak rozdawanie próbek, specjalne wystawy, kupony rabatowe, premie, specjalne wyprzedaże i sprzedaż wiązana;
    • oferowania lub dostarczania przez producentów lub dystrybutorów preparatów do początkowego żywienia niemowląt oraz przedmiotów służących do karmienia niemowląt, ich próbek lub innych przedmiotów tego typu o charakterze promocyjnym – konsumentom, w tym przede wszystkim kobietom ciężarnym, rodzicom niemowląt lub członkom ich rodzin, bezpośrednio lub za pośrednictwem podmiotów udzielających świadczeń zdrowotnych, bezpłatnie lub po obniżonej cenie.

Reklama preparatów do początkowego żywienia niemowląt może być prowadzona wyłącznie w publikacjach popularnonaukowych specjalizujących się w upowszechnianiu wiedzy z zakresu opieki nad dzieckiem lub w publikacjach naukowych i musi być ograniczona do informacji potwierdzonych badaniami naukowymi. Informacje zawarte w reklamie nie mogą sugerować, że karmienie sztuczne jest równoważne lub korzystniejsze od karmienia piersią.

Ograniczenia dotyczące reklam żywności kierowanych do dzieci poniżej 12. roku życia są efektem propozycji od samej branży żywnościowej, która zawnioskowała w tym celu do Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji o wprowadzenie ograniczeń reklam w czasie antenowym, którego grupę docelową stanowią głównie dzieci poprzez zakaz:

    • reklamy dotyczących artykułów spożywczych lub napojów zawierających składniki, których obecność w nadmiernych ilościach w codziennej diecie jest niewskazana.

 

  • usługi prawnicze

reklama kancelarii prawnych podlega wielu ograniczeniom wynikającym z etyki zawodowej, co prawda przepisy w tym zakresie zostały nieco zliberalizowane, nadal jednak nie wolno prawnikom dokonywać reklamy i promocji swoich usług np. za pomocą płatnych reklam w Internecie, pozyskiwania klientów w sposób sprzeczny z godnością zawodu oraz współpracy z podmiotami pozyskującymi klientów z naruszeniem prawa lub zasad współżycia społecznego; dozwolone są natomiast wszelkiego rodzaju treści o charakterze informacyjnym na dokumentach firmowych, broszurach, stronach internetowych i portalach a także budowanie pozycji eksperta poprzez np. prowadzenie bloga lub strony internetowej, na których prawnicy dzielą się bezpłatnie swoją wiedzą

Jakie mogą być konsekwencje naruszenia zakazu reklamy? 

Jeśli przedsiębiorca posługuje się reklamą zakazaną prawem musi liczyć się z tym, że konsument, którego interes został z tego powodu naruszony, może domagać się od niego na drodze cywilnej m.in.:

    • naprawienia szkody na zasadach ogólnych, w szczególności żądania unieważnienia umowy z obowiązkiem wzajemnego zwrotu świadczeń oraz zwrotu przez przedsiębiorcę kosztów związanych z nabyciem towaru,
    • zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej na określony cel społeczny związany ze wspieraniem kultury polskiej, ochroną dziedzictwa narodowego lub ochroną konsumentów.

Dodatkowo Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ma prawo przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów  nałożyć na przedsiębiorcę naruszającego przepisy karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia tej kary.

 

[1] ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1010 z późn. zm.).