18965
page-template,page-template-blog-masonry,page-template-blog-masonry-php,page,page-id-18965,theme-stockholm,cookies-not-set,stockholm-core-1.1,woocommerce-no-js,select-child-theme-ver-5.1.8.1573676579,select-theme-ver-5.1.8,ajax_fade,page_not_loaded,menu-animation-underline,popup-menu-fade,wpb-js-composer js-comp-ver-6.0.5,vc_responsive

Gdy Covid 19 ustąpi i znowu otworzą się kluby, restauracje, muzea, wrócimy na zajęcia do uczelni, wyjedziemy na wakacje… Czy wiesz jak prawo reguluje możliwość korzystania z wizerunku?

W dobie Internetu, smartfonów, videorejestratorów, dronów i innych tego typu sprzętów, za pomocą których każdy z nas może uwiecznić dowolny obraz, niezwykle ważne staje się przestrzeganie przepisów dotyczących ochrony wizerunku.

Wizerunek każdej osoby jest chroniony zarówno na podstawie przepisów kodeksu cywilnego jako dobro osobiste człowieka jak i na podstawie przepisów prawa autorskiego. Zasadą jest, że rozpowszechnianie wizerunku wymaga zezwolenia osoby, na nim przedstawionej. Od tej zasady prawo autorskie przewiduje trzy wyjątki.

Zezwolenie nie jest wymagane, gdy rozpowszechniamy wizerunek:

  • osoby, która otrzymała umówioną zapłatę za pozowanie a nie zastrzegła, że na korzystanie z jej wizerunku potrzebna jest jej odrębna zgoda,
  • osoby powszechnie znanej, jeżeli jej wizerunek został uwieczniony w związku z pełnieniem przez nią funkcji publicznych, w szczególności politycznych, społecznych zawodowych,
  • osoby stanowiącej jedynie szczegół całości gdy jej wizerunek został uwieczniony np. podczas zgromadzenia, imprezy publicznej lub jako część krajobrazu.

Te odstępstwa od zasady stwarzają wiele problemów, ponieważ ich interpretacja bardzo często jest zbyt szeroka ale szczególnie kontrowersyjne są dwa ostatnie wyjątki.

 

Zwolnienie od uzyskania zgody dotyczy osoby, której

    • wizerunek został uwieczniony w związku z pełnioną przez tę osobę funkcją publiczną (w szczególności polityczną, społeczną czy zawodową) i
    • fotografowana osoba jest osobą powszechnie znaną.

Zatem ważne jest występowanie obydwu warunków jednocześnie. Możliwe jest więc ukazanie polityka przemawiającego w sejmie, czy na przykład gwiazdy muzycznej podczas koncertu. Natomiast te same osoby, choćby były postaciami rozpoznawalnymi, w sytuacjach prywatnych mają prawo do zachowania prywatności. Wolność rozpowszechniania wizerunku osób znanych nie jest równoznaczna z przyzwoleniem na naruszanie ich czci czy prywatności. Dlatego przyjmuje się, że wizerunek utrwalony zgodnie z powyższymi zasadami może być następnie rozpowszechniony tylko w celu zrelacjonowania pełnienia funkcji publicznej czy zawodowej przez daną osobę.

W czasach, gdy każdy z nas jest samozwańczym dziennikarzem i dzięki posiadanym sprzętom jesteśmy w stanie uwiecznić interesujące zdarzenie, możemy w ten sposób naruszyć czyjeś prawo do ochrony wizerunku. Bardzo często do naruszeń dochodzi podczas nagrywania interwencji służb. W większości przypadków, gdy publikowane są nagrania z interwencji policji, policjanci mimo pełnienia funkcji zawodowej nie są osobami powszechnie znanymi. To, że policjant wykonuje zawód publiczny, nie oznacza, że funkcjonariusz staje się osobą publiczną. Wykonywanie funkcji publicznej nie powoduje automatycznie, że taka osoba staje się osobą powszechnie znaną. Jeżeli chcemy nagrać działania funkcjonariuszy, którzy naszym zdaniem przekraczają granice wykonywania służby, możemy to zrobić w celu przekazania odpowiednim organom, jednak już publikacja w Internecie takiego materiału z uwidocznionym wizerunkiem może wywołać wobec nas negatywne skutki prawne.

Orzecznictwo w tym zakresie nie jest spójne, choć w większości sądy skłaniają się do przyjęcia, że wizerunek jest dobrem osobistym człowieka, a funkcjonariusz na służbie nie może być uznany automatycznie za osobę powszechnie znaną wobec czego, publikowanie jego wizerunku narusza jego dobra osobiste o ile oczywiście nie uzyskaliśmy jego zgody na publikację. Co więcej zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) filmowanie policjantów i publikowanie takich nagrań w Internecie podlega pod przepisy o ochronie danych (RODO). TSUE przyznał, że można być zwolnionym z obowiązku stosowania przepisów o ochronie danych na zasadach „wyjątku dziennikarskiego”. TSUE zwrócił uwagę na dwie kwestie: wiedzę nagrywanych o tym, że są nagrywani i poinformowanie ich o celu tego nagrywania. W praktyce trzeba umożliwić sprzeciwienie się nagrywaniu i dalszemu rozpowszechnianiu tego nagrania, a więc wykonać obowiązek informacyjny z art. 13 RODO, oraz respektować wolę osoby nagrywanej. Czyli zapytać o to czy możemy nagrać … Jeżeli odbywa się to wyłącznie w celu „publicznego rozpowszechniania informacji, opinii lub myśli”, wówczas taka osoba może powołać się na wyjątek dziennikarski, a w konsekwencji nie być objęta przepisami RODO. Wolność rozpowszechniania wizerunku osób znanych nie jest równoznaczna z przyzwoleniem na naruszanie ich czci czy prywatności. Dlatego przyjmuje się, że wizerunek nie może być utrwalony np. podczas robienia zakupów polityka w markecie podczas jego czasu prywatnego.

Podobnie sytuacja ma się do urzędników państwowych, polityków i osób publicznych. Jak podkreślił Sąd Apelacyjny z dnia 20 lipca 2018 r. V ACa 502/17 Pełnienie funkcji posła na Sejm RP wyraża w sobie zgodę na rozpowszechnianie wizerunku, ale nie w sposób prześmiewczy, przedstawiający posła w sytuacji wręcz intymnej. Zezwolenie na rozpowszechnianie wizerunku musi być wyrażone ze świadomością wynikających z niego konsekwencji i powinno odnosić się do skonkretyzowanych stanów faktycznych, a więc do sprecyzowanych sposobów i okoliczności wykorzystania wizerunku (chodzi tu zwłaszcza o oznaczenie osoby rozpowszechniającej wizerunek, o czas i miejsce jego udostępnienia, ewentualnie o towarzyszący komentarz, zestawienie z innymi wizerunkami itd.).

 

Kolejnym odstępstwem od wymogu uzyskania zgody na rozpowszechnianie wizerunku osoby na nim przedstawionej jest sytuacja, gdy dana osoba stanowi tylko szczegół całości, np. podczas zgromadzenia, wydarzeń publicznych jak koncerty, mecze, czy np. stanowiących krajobraz. Utrwalając obraz musimy więc dokonać analizy, czy uchwycona przez nas osoba stanowi główny element obrazy, czy tylko szczegół całości. Prawo zezwala nam na utrwalanie wizerunków osób stanowiących szczegół całości aby umożliwić rozpowszechnianie informacji o wydarzeniach politycznych, gospodarczych, kulturalnych, sportowych, a także o codzienności w rozmaitych obszarach ludzkiego działania.

Sąd Apelacyjny w Krakowie stwierdził: “przepis art. 81 ust. 2 pkt 2 prawa autorskiego uchyla wymaganie zezwolenia na rozpowszechnianie wizerunku osoby stanowiącej jedynie szczegół całości takiej jak zgromadzenie, krajobraz, publiczna impreza. Idzie tu o przedstawienie miejsca lub wydarzenia, w którym występują wprawdzie rozpoznawalne osoby, ale główną treść przedstawienia konstruuje miejsce (np. ulica lub budowla) lub wydarzenie (np. manifestacja lub impreza sportowa), a nie rozpoznawalna podobizna osoby lub osób; nie osoba, lecz miejsce lub wydarzenie stanowi główny przedmiot treści przedstawionej. Dla zastosowania art. 81 ust. 2 pkt 2 prawa autorskiego rozstrzygające znaczenie ma ustalenie w strukturze przedstawienia relacji między wizerunkiem osoby (lub osób) a pozostałymi elementami jego treści; jeśli wizerunek osoby stanowi jedynie element akcydentalny lub akcesoryjny przedstawienia, tzn. w razie jego usunięcia nie zmieniłby się przedmiot i charakter przedstawienia, rozpowszechnianie nie wymaga zezwolenia”.[1]

Podobnie orzekł Sąd Apelacyjny w Warszawie “rozpowszechnianie wizerunku określonej osoby jako elementu akcydentalnego w filmie nie wymaga zezwolenia, albowiem usunięcie wizerunku tej osoby nie zmienia charakteru filmu, ani też sposobu przedstawienia jego problematyki“.[2] W tym samym wyroku Sąd podkreślił, że sformułowanie zawarte w art. 81 ust. 2 pkt 2 prawa autorskiego – “szczegół całości takiej jak” – “ma charakter niewyczerpujący, a więc dopuszczalna w takiej sytuacji jest wykładnia rozszerzająca na inne, niewymienione okoliczności”. Należy przez to rozumieć, że wymienione w ustawie miejsca takie jak zgromadzenie, krajobraz, impreza publiczna stanowią tylko przykład. Kluczowe przy ocenie czy mamy do czynienia z daną sytuacją jest fakt, czy wizerunek danej osoby stanowi tylko szczegół całości. Na wyjątek najczęściej nie będzie można powołać się, gdy osoba jest wyraźnie widziana na pierwszym planie czy wykadrowana dla lepszej widoczności.

 

Inną kwestią jest jeszcze nagrywanie w miejscach publicznych stanowiących czyjąś własność, takich jak sklepy, restauracje czy galerie handlowe. W przypadku rozpowszechniania relacji z takich miejsc publicznych należy wziąć pod uwagę, że galerie handlowe, restauracje, sklepy należą do podmiotów prywatnych – stanowią ich własność. W związku z tym, właściciel takiego obiektu może nie życzyć sobie nagrań bez jego zgody. Żaden przepis prawa polskiego nie stoi na przeszkodzie ustalenia zakazu fotografowania na terenie galerii czy restauracji, wręcz przeciwnie – prawo własności pozwala właścicielowi galerii na dowolne kształtowanie sposobu korzystania przez osoby trzecie z jego nieruchomości. Właściciel takiej galerii ustala wszelkie warunki oraz zasady, na jakich klienci będą z niej korzystać. Dlatego przed rozpoczęciem nagrań czy fotografii w takim miejscu należy zapoznać się z regulaminem. Zwykle regulaminy te np. w galeriach handlowych są ogólnodostępne. Jeżeli takiego regulaminu nie ma, musimy zwrócić się z zapytaniem do właściciela lub zarządcy obiektu. W innym wypadku możemy co najmniej zostać wyproszeni z danego miejsca.

 

 

Choć możemy mówić o wolności dziennikarskiej przysługującej nie tylko zawodowcom ale także dziennikarzom amatorom, należy pamiętać o szeregu praw, które należy respektować podczas utrwalania obrazu i dźwięku. W każdym przypadku nie objętym opisanymi wyjątkami, kiedy wizerunek innych osób zostanie utrwalony musimy pozyskać od nich zgodę na wykorzystanie go w konkretnym celu. W przypadku naruszenia cudzego wizerunku, osoba, której wizerunek został utrwalony i rozpowszechniony bez jej zgody może żądać zaniechania tego działania. W razie dokonanego naruszenia może także żądać, aby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności aby złożyła publiczne oświadczenie o odpowiedniej treści i formie. Jeżeli naruszenie było zawinione, sąd może przyznać odpowiednią sumę pieniężną tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub zobowiązać sprawcę, aby uiścił odpowiednią sumę pieniężną na wskazany cel społeczny.

 

Poza tym, publikując wizerunek danej osoby, możemy naruszyć inne jej dobra osobiste jak głos czy nazwisko a także „przy okazji” rozpowszechnić utwór jakim może być wykład wygłoszony przez wykładowcę na uczelni. Zatem, jeśli szybko utrwalasz czyjś wizerunek, równie szybko nie rozpowszechniaj go. Zastanów się czy możesz skorzystać z wyjątku od zasady jaką jest uzyskanie zgody na korzystanie z wizerunku …

A jeżeli potrzebujesz uzyskać zgodę na korzystanie z czyjegoś wizerunku, pamiętaj by zrobić to w formie pisemnej. Zgoda powinna być tak sformułowana by wskazywała cel i zakres wykorzystania. W tym celu możesz nabyć przygotowany przez nas wzór oświadczenia o wyrażeniu zgody na korzystanie z wizerunku.

Photo by Jakob Owens on Unsplash

 

[1]Sąd Apelacyjny w Krakowie w wyroku z 19.12.2001 r. (I ACa 957/01, TPP 2002, Nr 3)
[2] Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 10.2.2005 r. sygn. akt ACa 509/04, niepubl.

Czy rzeczywiście wywłaszczenie autorskich praw majątkowych do oprogramowania dronów jest konieczne?

Nowelizacja tzw. tarczy antykryzysowej przewiduje przejęcie przez Polską Agencję Żeglugi Powietrznej wszystkich przysługujących właścicielowi autorskich praw majątkowych do systemów teleinformatycznych służących do koordynacji i zarządzania lotami bezzałogowych statków powietrznych w polskiej przestrzeni powietrznej. Przejęcie praw ma nastąpić w szerokim zakresie, bo na wszystkich polach eksploatacji. Zgodnie z projektowaną nowelizacją przejęcie ma nastąpić za wynagrodzeniem odpowiadającym wartości księgowej aktywów na dzień złożenia oświadczenia o przejęciu przez Polską Agencję Żeglugi Powietrznej właścicielowi praw. Z chwilą złożenia tego oświadczenia następuje przejęcie praw. Niestety „wartość księgowa aktywów” może w praktyce oznaczać przejęcie majątkowych praw autorskich bez wynagrodzenia dla twórcy. Wartość księgowa nie jest tożsama z wartością rynkową, która prawdopodobnie będzie wyższa.

 

Konstytucyjne gwarancje własności

 

W art. 64 Konstytucji RP mamy zapisane prawo, przysługujące każdemu, do własności, innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia. Własność, inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. Jednakże w ust. 3 wspomnianego artykułu stwierdzono, że własność może być ograniczona. To ograniczenie może nastąpić jedynie w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Co więcej, już w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP stwierdzono, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw.

 

Trybunał Konstytucyjny przyjmuje, że prawo własności to konstytucyjnie gwarantowana wolność nabywania mienia, jego zachowania oraz dysponowania nim. Własność obejmuje również własność intelektualną oraz przemysłową, a także autorskie prawa majątkowe.

 

Najdalej idącą formą ingerencji państwa w prawo własności jest wywłaszczenie, które będąc formą pozbawienia właściciela własności, może zostać dokonane zgodnie z art. 21 ust. 2 Konstytucji

RP tylko na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem.

 

A prawa autorskie i prawa własności przemysłowej?

 

W polskim systemie prawnym istnieją konstrukcje umożliwiające korzystanie z dobra niematerialnego bez pozbawiania uprawnionego jego prawa. Licencja to prawo powalające na korzystanie prawa własności intelektualnej przez inną osobę niż właściciela tego prawa z zachowaniem własności. Istnieje wiele rodzajów licencji.

 

Na gruncie ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1231 z późn. zm.) licencja nie przenosi autorskich praw majątkowych na kontrahenta, daje mu jedynie prawo do korzystania z utworu na określonym polu eksploatacji, ograniczając to korzystanie np. terminem na jaki jest zawarta. Licencje mogą być udzielone jednemu podmiotowi czy osobie (licencje wyłączne) lub nieograniczonej liczbie podmiotów czy osób (licencje niewyłączne).

 

Natomiast ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 286 z późn. zm.) prewiduje konstrukcję, która przy odpowiedniej konwersji mogłaby mieć zastosowanie w omawianym przypadku dotyczącym programów komputerowych, przy czym nie pozbawiałaby uprawnionego swojego prawa. Dotyczy to licencji przymusowej uregulowanej w art. 82 pwp i następnych. Zgodnie z art. 82 pwp Urząd Patentowy może udzielić zezwolenia na korzystanie z opatentowanego wynalazku innej osoby, gdy:

  1. jest to konieczne do zapobieżenia lub usunięcia stanu zagrożenia bezpieczeństwa Państwa, w szczególności w dziedzinie obronności, porządku publicznego, ochrony życia i zdrowia ludzkiego oraz ochrony środowiska naturalnego;
  2. zostanie stwierdzone, że patent jest nadużywany, lub
  3. istnieje zależność patentów,
  4. a uprawniony z wcześniejszego patentu odmówił zawarcia umowy licencyjnej (ubiegający się o licencje musi wykazać, że czynił wcześniej, w dobrej wierze, starania w celu uzyskania licencji);
  5. istnieje niemożliwość zaspokojenia potrzeb rynku krajowego wskutek niemożliwości stosowania patentu zależnego;
  6. w przypadku, gdy wynalazek chroniony patentem zależnym i wynalazek chroniony patentem wcześniejszym dotyczą tego samego przedmiotu;
  7. w przypadku wynalazku dotyczącego technologii półprzewodników, w celu przeciwdziałania praktykom bezzasadnie ograniczającym konkurencję.

 

Urząd Patentowy, po stwierdzeniu, że patent jest nadużywany, może postanowić o możliwości ubiegania się o licencję przymusową i ogłasza tę możliwość w “Wiadomościach Urzędu Patentowego”. W takim przypadku, ubiegający się o licencję nie musi wykazać, że czynił wcześniej starania w celu uzyskania licencji, chyba że wniosek o udzielenie licencji złożony jest po upływie roku od dnia tego ogłoszenia.

 

Urząd Patentowy RP rozstrzyga o udzieleniu licencji przymusowej w postępowaniu spornym. Źródłem licencji przymusowej jest decyzja administracyjna. Stanowi to różnicę w odniesieniu do innych stosunków licencyjnych, których podstawą jest umowa, na ogół zawarta w dokumencie sporządzonym w formie pisemnej pod rygorem nieważności.

 

Licencja przymusowa jest licencją niewyłączną. Licencja przymusowa stanowi ograniczenie patentu, czyli upoważnia osobę, na której rzecz została udzielona, do korzystania z opatentowanego wynalazku pomimo braku zgody uprawnionego z patentu. Taki sposób korzystania z opatentowanego wynalazku nie narusza patentu. Niewyłączność licencji przymusowej oznacza, że z wynalazku może nadal korzystać uprawniony z patentu, a także inne osoby, którym udzieli on licencji. Możliwe jest także udzielenie dalszych licencji umownych (sublicencji) przez uprawnionego z patentu oraz rozporządzanie prawem po udzieleniu licencji przymusowej.

 

Licencja przymusowa jest licencją odpłatną. Korzystający z wynalazku na podstawie licencji przymusowej jest obowiązany uiścić na rzecz uprawnionego opłatę licencyjną. Urząd Patentowy określa zakres i czas trwania licencji przymusowej oraz szczegółowe warunki jej wykonywania, a także, odpowiednio do wartości rynkowej licencji, wysokość opłaty licencyjnej oraz sposób i terminy jej zapłaty. Wysokość opłaty licencyjnej powinna odpowiadać rynkowej wartości licencji, a więc takiej, jaką mógłby uzyskać uprawniony, zawierając umowę licencyjną w zwykłych warunkach obrotu na rynku.

 

Urząd Patentowy RP zgodnie z art. 31 lit. c umowy międzynarodowej wielostronnej z dnia 15 kwietnia 1994 r. w sprawie Porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej. Marakesz.1994.04.15 (Dz. U. UE. L. z 1994 r. Nr 336, str. 214 z późn. zm.) (TRIPS), wydaje decyzję o udzieleniu licencji przymusowej z uwzględnieniem zakresu oraz okresu takiego używania, który musi być ograniczony do celu, dla którego została udzielona licencja przymusowa. W przypadku technologii półprzewodnikowej będzie to wyłącznie jawne używanie w celach niehandlowych lub dla przeciwdziałania praktykom uznanym w trybie postępowania sądowego lub administracyjnego za antykonkurencyjne.

 

Warunki licencji przymusowej muszą spełnić wymogi:

  1. przydatności – oznacza, że upoważnienie do korzystania z patentu umożliwi realizację zamierzonego celu, adekwatne dla zaspokojenia potrzeby, dla której licencja przymusowa została ustanowiona
  2. konieczności,
  3. proporcjonalności – ograniczenie powinno nastąpić z wyważeniem relacji indywidualnego interesu uprawnionego z patentu i interesu publicznego. Co więcej, ograniczenie powinno być poprzedzone zbadaniem jego pozytywnych i negatywnych skutków oraz możliwych korzyści i ich znaczenia dla interesu publicznego.

 

Decyzja Urzędu PRP co do określenia zakresu, czasu trwania licencji przymusowej oraz wysokości opłaty licencyjnej, może być po upływie 2 lat zmieniona.

 

Przeniesienie licencji przymusowej jest ograniczone. Licencja przymusowa może zostać przeniesiona tylko łącznie z przedsiębiorstwem lub tą jego częścią, w której jest ona wykonywana. Licencja przymusowa dotycząca patentu wcześniejszego może być przeniesiona na inną osobę tylko łącznie z patentem zależnym.

Licencja przymusowa podlegają na wniosek zainteresowanego wpisowi do rejestru patentowego.

 

Zatem …

Jak widać, opisana konstrukcja licencji przymusowej odpowiednio dostosowana i przeniesiona na grunt prawa autorskiego mogłaby w zupełności spełnić cel jakim jest zapobieżenie lub usunięcie stanu zagrożenia bezpieczeństwa w Polsce, w szczególności w dziedzinie ochrony życia i zdrowia ludzkiego, bez tak daleko idących skutków dla właścicieli praw majątkowych. Podobne wątpliwości podniósł również Rzecznik Praw Obywatelskich w swoich uwagach do Tarczy Antykryzysowej 2.0 z 14.04.2020 r. wskazując, że „Zastrzeżenia automatyczne przejęcie autorskich praw majątkowych dotyczących do prywatnych dronów. Odbiera to autorom prawa do późniejszej modyfikacji oprogramowania oraz czerpania z tego korzyści. Wystarczające byłoby czasowe wykorzystywanie praw autorskich – tj. na podstawie licencji.”

 

 

Photo by david henrichs on Unsplash

Kolejna fala fałszywych decyzji z żądaniem opłat za rejestrację znaków towarowych

Ostrzegamy przed kolejną falą fałszywych decyzji dotyczących udzielenia praw wyłączonych oraz uiszczenia opłat za pierwszy okres ochrony. Tym razem na podrabianych decyzjach znajduje się wizerunek orła i prawdzie dane kontaktowe Urzędu Patentowego RP.

Jeśli otrzymasz decyzję o udzieleniu prawa wyłącznego, wezwanie do zapłaty lub fakturę przypominającą o upływającym okresie ochronnym zwrócić uwagę na następujące elementy:

    1. sprawdź uważnie i upewnij się, czy pismo rzeczywiście pochodzi od Urzędu Patentowego RP. Urząd Patentowy RP nie wystawia faktur i nie korzysta z usług podmiotów trzecich przy pobieraniu opłat za udzielenie ochrony;
    2. sprawdź wszelkie dane teleadresowe Urzędu Patentowego RP podane w piśmie;
    3. sprawdź czy dokonujesz zapłaty na numer konta Urzędu Patentowego RP:
      poprawny rachunek to: NBP O/O Warszawa: 93 1010 1010 0025 8322 3100 0000;

 

Pamiętaj, że dla upewnienia się czy otrzymane przez Ciebie pismo rzeczywiście pochodzi od Urzędu Patentowego RP możesz uzyskać skontaktować się z Centrum Informacji o Ochronie Własności Przemysłowej dzwoniąc pod numer (22) 579 05 55 lub pisząc wiadomości e-mail na adres: Centrum.Kontaktowe@uprp.gov.pl.

 

Poniżej przykład fałszywej decyzji z elementami, na które należy zwrócić uwagę:

  • urzędnicy nie korzystają z pieczęci, a dokumenty podpisywane są elektronicznie. Pod oryginalną decyzją nie będzie widniał podpis asesora Urzędu Patentowego tylko eksperta
  • decyzja pochodząca od Urzędu Patentowego RP nie zawiera numeru rachunku bankowego ani tytułu wpłaty
  • Urząd Patentowy RP nie wzywa do zapłaty. Pismo z Urzędu Patentowego RP zawsze będzie zatytułowane „Decyzja”

Przykłady innych fałszywych decyzji znajdziesz również na stronie Urzędu Patentowego RP: https://uprp.gov.pl/pl/Ostrze%C5%BCenie-przed-wprowadzaj%C4%85cymi-w-b%C5%82%C4%85d-wezwaniami-do-zap%C5%82aty-fakturami-lub-sfa%C5%82szowanymi-decyzjami

 

Jeśli dokonałeś wpłaty, to możesz złożyć w komendzie policji zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z art. 270 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1950 z późn. zm.) (“kk”) – fałszerstwa materialnego oraz 286 § 1 kk – oszustwa. 

Skontaktuj się z nami jeśli potrzebujesz pomocy w tym zakresie.

Tarcza antykryzysowa – terminy i obowiązki w sprawach własności intelektualnej

1 kwietnia 2020 r. wszedł w życie rządowy pakiet ustaw[1], które składają się na tzw. “tarczę antykryzysową” a w nim m.in. następujące rozwiązania:

 

I. w okresie od dnia 8 marca 2020 r. do dnia 30 czerwca 2020 r. 

bieg terminu na czynności w Urzędzie RP takie jak:

      • wniesienie sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego,
      • złożenie tłumaczenia patentu europejskiego na język polski
      • złożenie tłumaczenia na język polski ograniczonego lub zmienionego patentu europejskiego,
      • skutki patentu europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej

nie rozpoczyna się, a rozpoczęty przerywa się do dnia 1 lipca 2020 r.[2]

 

II. w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 (stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał od 14 marca 2020 r., od 20 marca 2020 r. w jego miejsce wprowadzony został stan epidemii w związku z koronawirusem):

 

a) terminy administracyjne[3]

        • od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed sądem lub organem,
        • do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
        • przedawnienia,
        • których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
        • zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
        • do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju

ulegają wstrzymaniu, czyli nie rozpoczynają się, a rozpoczęte ulegają zawieszeniu na ten okres

 

b) terminy procesowe i sądowe dotyczące:

        • postępowań sądowych, w tym sądowo-administracyjnych,
        • postępowaniach administracyjnych,
        • postępowaniach w sprawach,  o których mowa w art.15f  ust. 9  ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych
        • innych postępowaniach prowadzonych na podstawie ustaw,

ulegają wstrzymaniu, czyli nie rozpoczynają się, a rozpoczęte ulegają zawieszeniu na ten okres

Terminy procesowe mogą być terminami ustawowymi, sądowymi lub umownymi.

      • terminy ustawowe wynikają z ustawy, np. termin tygodnia na usunięcie braków formalnych pisma procesowego (art. 130 § 1 k.p.c.)
      • termin sądowe wyznaczane są przez sąd lub przewodniczącego (art. 164 k.p.c.), np. termin do uzupełnienia braku zdolności procesowej (art. 70 § 1 k.p.c.)
      • terminy umowne określane są przez strony, np. przy zawieszeniu postępowania na zgodny wniosek stron (art. 181 § 1 pkt 2 k.p.c.).

Z tego względu sformułowanie „terminy procesowe i sądowe” na potrzeby postępowania cywilnego rozumieć należy jako wszelkie terminy procesowe.

Zasady te mają zastosowanie we wszystkich toczących się sprawach, zarówno w sprawach wszczętych przed wejściem w życie przepisu, jak i w sprawach wszczętych później.[4]

Skoro na skutek zagrożenia epidemicznego lub epidemii doszło do zaprzestania czynności przez sąd, a więc postępowanie uległo zawieszeniu z mocy prawa (art. 173 k.p.c.[5]), to do biegu terminów znajdzie zastosowanie art. 179 § 2 k.p.c. czyli żadne terminy nie biegną i zaczynają biec dopiero od początku z chwilą podjęcia postępowania, natomiast terminy sądowe należy w miarę potrzeby wyznaczać na nowo.

 

c) przepisy o bezczynności organów oraz o obowiązku organu do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie

Organom prowadzącym postępowanie nie wymierza się kar, grzywien ani nie zasądza się od nich sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa.

Jeśli w tym okresie organ prowadzący postępowanie zaprzestanie czynności, to ta strona postępowania nie może skorzystać ze środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

 

d) przepisy dotyczące organizacji zbiorowego zarządzania prawami

wstrzymano [6] pobieranie

      • wynagrodzeń dla organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnymi wynikających z umowy, której przedmiotem jest korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takie korzystanie, a wynagrodzenia te nie są określane jako wprost zależne od faktycznego przychodu lub dochodu tego podmiotu za świadczenie przez niego usług w danym okresie
      • opłat abonamentowych, o których mowa w ustawie z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1801 oraz z 2020 r. poz. 383)

 

e) w ustawie o kinematografii wprowadzono zmianę definicji filmu jako utworu w rozumieniu prawa autorskiego – bez wyświetlania w kinie jako pierwszym polu eksploatacji. 

Filmem jest utwór dowolnej długości, w tym utwór dokumentalny lub animowany, złożony z serii następ ujących po sobie obrazów z dźwiękiem lub bez dźwięku, utrwalonych na jakimkolwiek nośniku umożliwiającym wielokrotne odtwarzanie,  wywołujących  wrażenie  ruchu  i składających  się  na  oryginalną  całość,  wyrażającą  akcję (treść) w indywidualnej formie, a ponadto, z wyjątkiem utworów dokumentalnych i animowanych, przewidziany do wyświetlania w kinie  jako  pierwszym  polu  eksploatacji  w rozumieniu przepisów o prawie  autorskim  i prawach    Filmem  jest  również  utwór,  który  z powodu  okoliczności  niezawinionych  nie  został  wyświetlony w kinie

W przypadku nieosiągania przez podmiot prowadzący kino przychodów, lub gdy wszystkie dane, jakie zobowiązany jest podmiot prowadzący kino przekazywać Instytutowi wynoszą  0,  podmiot  prowadzący  kino  jest  zwolniony  z konieczności  przesyłania  danych.

 

f) w ustawie o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej

    • zmieniono definicję
      • inwestycji technologicznej
      • nowej inwestycji technologicznej

inwestycje te nie musza być na terenie RP

    • uściślono udział przedsiębiorcy w finansowaniu inwestycji technologicznej – przyjęto iż udział własny to udział przedsiębiorcy w finansowaniu inwestycji technologicznej pochodzący ze środków własnych lub zewnętrznych źródeł finansowania, w postaci wolnej od wszelkiego publicznego wsparcia finansowego

 

g) wprowadzono możliwość stosowania w trakcie roku podatkowego przez podatników korzystających z obniżonego podatku w wysokości 5% którzy osiągają w 2020 r. kwalifikowane dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej, które wykorzystywane są do przeciwdziałania COVID-19

 

h) wyłączono stosowanie przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych odnośnie zmówień  dotyczących zamówień na usługi lub dostawy niezbędne do przeciwdziałania COVID-19

 

i) prowadzono możliwość wyznaczania innego sądu równorzędnego położonego na obszarze tej samej apelacji, jako właściwy do rozpoznawania spraw pilnych należących do właściwości sądu, który zaprzestał czynności 

 

 

 

W tej chwili trudno ocenić wpływ regulacji specustawy na sprawy IP. Na pewno postanowienia te są nieprecyzyjne i budzą sporo wątpliwości. Będziemy stosować je i publikować wpisy o praktycznych aspektach i skutkach ich zastosowania. 

 

 

Photo by Tim Mielke on Unsplash

 

[1] Na pakiet składają się:
  • ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374) (dalej „specustawa”)
  • ustawa o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw  (DzU z 31 marca, poz. 568)
  • ustawa o zmianie ustawy o systemie instytucji rozwoju (DzU z 31 marca, poz. 569);
  • ustawa o zmianie niektórych ustaw w zakresie systemu ochrony zdrowia związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz.U z 31 marca, poz. 567). )
[2] zgodnie a art. 31 J specustawy
[3] zgodnie z art. 15 zrr specustawy
[4] W przepisie art. XV § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Przepisy wprowadzające Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r., Nr 43, poz. 297 ze zm.) wyrażono zaś zasadę bezzwłocznego działania normy procesowej.
[5] Postępowanie ulega zawieszeniu z mocy prawa w razie zaprzestania czynności przez sąd wskutek siły wyższej.
[6] zgodnie z art. 15l specustawy

Wsparcie dla twórców i artystów w dobie koronawirusa

Sytuacja nadzwyczajna, jaką bez wątpienia jest wystąpienie epidemii COVID-19, zmusiła wiele osób, w tym twórców i artystów do zmiany codziennego funkcjonowania. Rząd wprowadza dodatkowe obostrzenia, mające na celu powstrzymanie rozwoju epidemii w naszym kraju, zamykając instytucje kulturowe, teatry, kina. Odwołane zostały praktycznie wszystkie wydarzenia o charakterze masowym takie jak koncerty czy festiwale. Również ze względu na ryzyko rozprzestrzeniania się choroby wstrzymane zostały nagrania do seriali, filmów, programów rozrywkowych. Z tego powodu branża artystyczna, której głównym źródłem zarobku jest właśnie udział w różnego rodzaju przedsięwzięciach artystycznych została pozbawiona środków do życia. Nie ułatwia tego fakt, że artyści i twórcy najczęściej zatrudniani są w oparciu o umowy zlecenia, umowy o dzieło czy też działając jako jednoosobowe przedsiębiorstwa.

Photo by Amir Sniff on Unsplash

 

Jeżeli jesteś wśród tej grupy, możesz skorzystać z kilku „kół ratunkowych” jakie Państwo oferuje w ramach tzw. tarczy antykryzysowej i wspierania przedsiębiorców:

  1. pomoc socjalna z Funduszu Promocji Kultury
  2. zwolnienie z obowiązku płatności składek ZUS za okres marzec-maj 2020 r
  3. przesunięcie w czasie płatności podatku dochodowego

 

1.          Pomoc socjalna z Funduszu Promocji Kultury

Z pomocy socjalnej z Funduszu Promocji Kultury mogą skorzystać twórcy oraz artyści, którzy znaleźli się w trudnej sytuacji materialnej w związku ze wstrzymaniem działalności kulturowej i ogłoszeniem stanu epidemii.

Przez trudną sytuację materialną należy rozumieć sytuację, w której z uwagi na różne obostrzenia zostałeś pozbawiony możliwości zarabiania.

We wniosku o przyznanie pomocy socjalnej [1]poza danymi personalnymi takimi jak, imię, nazwisko, data urodzenia itd. (pełna informacja o wymaganych danych, jak również wzory wymaganych dokumentów znajdują się na stronie Ministerstwa: https://www.gov.pl/web/kultura/pomoc-socjalna-dla-tworcow-i-artystow?fbclid=IwAR3v7KSVA6mhoCgzZJCvXowVZ8cineN01QaJkahdFtx_7Gh6S89D4RpyQNw).

Należy również załączyć poniższe informacje, które są kluczowe do przyznania pomocy:

    • oświadczenie osoby, której wniosek dotyczy, o dochodach uzyskanych w okresie ostatnich dwunastu miesięcy,
    • informacje o dorobku twórczym lub artystycznym osoby, której wniosek dotyczy – informacja ta powinna zawierać konkretne informacje na temat tego, co w ostatnim czasie robił twórca (wystarczy podać najważniejsze informacje dotyczące twórczości  w ostatnim czasie).
    • informacje o sytuacji materialnej osoby, której wniosek dotyczy, wraz ze wskazaniem okoliczności – chodzi tu o uzasadnienie w jaki sposób zmieniła się Twoja sytuacja prawno-finansowa (nie wystarczy więc informacja, że został zamknięty teatr, musisz jeszcze dodać, że zostały odwołane spektakle, w których miałeś angaż, powinieneś przedłożyć dokument, z którego będzie wynikało, że miałeś wykonać konkretną pracę lub dzieło i otrzymać z tego tytułu wynagrodzenie – takim dokumentem będzie kopia umowy zlecenia, umowy o dzieło).
    • wskazanie rachunku bankowego, ponieważ środki przyznane z Funduszu Promocji Kultury są przekazywane na rachunek bankowy.

Wniosek o przyznanie pomocy można składać na trzy sposoby:

    • za pośrednictwem platformy elektronicznej ePUAP znajdującej się pod adresem https://epuap.gov.pl/wps/portal
    • mailowo na adres: pomocsocjalna@mkidn.gov.pl 
    • pocztą tradycyjną na adres Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Departament Mecenatu Państwa
      ul. Krakowskie Przedmieście 15/17, 00-071 Warszawa

z dopiskiem: “Wniosek o pomoc socjalną z Funduszu Promocji Kultury 2020″

Oczywiście z uwagi na rekomendowane pozostanie w domach, w chwili obecnej najlepszym wyjściem będzie skorzystanie z jednej z dwóch opcji elektronicznego złożenia wniosku.

Co ważne, wniosek można złożyć w dowolnym momencie przez cały rok.

 

 

2.         Zwolnienie z obowiązku płatności składek ZUS za okres marzec-maj 2020 r

Jedną z możliwości jakie daje tzw. tarcza antykryzysowa jest zwolnienie z obowiązku płatności składek ZUS za okres marzec-maj 2020 r.[2]

W przypadku osób, które całkowicie zostały pozbawione dochodu na najbliższy okres czasu, zwolnienie z opłat w wysokości ok. 1500 zł miesięcznie to spore odciążenie już i tak uszczuplonego budżetu.

Jeżeli więc jako artysta prowadzisz własną działalność gospodarczą możesz złożyć taki wniosek pod warunkiem, że opłacając składki wyłącznie na własne ubezpieczenie Twój przychód z działalności w pierwszym miesiącu, za który jest składany wniosek nie może przekroczyć kwoty 15 681 zł., tj. 300% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia brutto.

Jeżeli spełniasz ten warunek i chcesz skorzystać ze zwolnienia musisz:

Preferowana metoda składania wniosku podobnie jak w przypadku wniosku o pomoc socjalną to droga elektroniczna przez PUE ZUS, oprócz tego wniosek można także złożyć za pośrednictwem poczty, lub osobiście w placówce ZUS – do skrzynki na dokumenty (bez kontaktu z pracownikiem ZUS).

 

 

3.         Przesunięcie w czasie płatności podatku dochodowego

Płatnicy, podmioty prowadzące działalność gospodarczą (jednoosobowa działalność, mikroprzedsiębiorcy, mały, średni, duży przedsiębiorca) oraz osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej mogą również bez dodatkowych konsekwencji przesunąć w czasie płatność podatku dochodowego.

Nie zostaną naliczone opłaty prolongacyjne w przypadku złożenia wniosku o odroczenie lub rozłożenie na raty podatków, stanowiących dochód budżetu państwa.

W tym wypadku należy złożyć do organu podatkowego, który na podstawie odrębnych przepisów jest właściwy do ustalania lub określania zobowiązań z tytułu danego podatku (np. w przypadku PIT do urzędu skarbowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania):

    • wniosek o rozłożenie na raty/odroczenie zapłaty podatku, zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę.
    • pełnomocnictwo szczególne PPS-1, jeżeli nie zostało ustanowione pełnomocnictwo ogólne PPO-1.
    • dowód zapłaty opłaty skarbowej za pełnomocnictwo (w przypadku ustanowienia pełnomocnika szczególnego należy uiścić opłatę skarbową – w wysokości 17 zł – nie płaci się opłaty skarbowej gdy pełnomocnikiem są mąż, żona, wstępni, zstępni: w przypadku ustanowienia pełnomocnika ogólnego PPO-1 opłaty skarbowej nie ma).

Wniosek powinieneś złożyć w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonych w związku z COVID-19 albo w okresie 30 dni następujących po ich odwołaniu.

Na koniec warto dodać, że jeżeli z jakiegoś powodu nie zdążysz złożyć w terminie (do 30 kwietnia br.) zeznania PIT za 2019r. to możesz to zrobić bez żadnych konsekwencji do 31 maja br.,nie musisz składać czynnego żalu i nie poniesiesz odpowiedzialności karno-skarbowej z tego tytułu.

 

 

Wszyscy mają nadzieję, że ulgi wprowadzone na najbliższych kilka miesięcy będą wystarczające i niedługo wszystko wróci do normy, z pewnością jednak będziemy śledzić rozwój sytuacji epidemicznej w kraju oraz podejmowane w związku z tym kolejne kroki.

 

 

[1] Zasady przyznawania świadczenia reguluje rozporządzenie  Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 27 września 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków uzyskiwania dofinansowania realizacji zadań z zakresu kultury, trybu składania wniosków oraz przekazywania środków z Funduszu Promocji Kultury (Dz. U. poz. 1808)
[2] Art. 31zp.  Ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw,

Renomowany znak towarowy – jak McDonald’s zburzył marzenia McDreams

Sąd Unii Europejskiej w październiku 2019 r. wydał wyrok (T‑428/18) ws. decyzji Izby Odwoławczej uznającej zasadności sprzeciwu McDonald’s wobec zgłoszenia znaku słowno – graficznego  w klasie 43 dla usługi tymczasowego zakwaterowania do Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) przez McDreams Hotel GmbH na podstawie art. 8 ust. 5[1] Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (Dz. U. UE. L. z 2017 r. Nr 154, str. 1) – renomy wcześniejszego znaku towarowego.

 

McDonald’s oparł swój sprzeciw na całej rodzinie znaków, w której skład wchodzą znaki słowne: McDONALD’S, McMISSION, McINTERNET, McCOMPASS, McFAMILY, McCAFE, McWRAP, BIG MAC, McRIB, McMUFFIN, McDOUBLE, McBITES, McCOUNTRY, McTOAST, McFISH, Mc oraz renomowany znak słowny McDONALD’S zarejestrowany w Niemczech.

 

Izba Odwoławcza stwierdziła w swojej decyzji, że na podstawie renomy wcześniejszego znaku towarowego, w szczególności w odniesieniu do usług restauracyjnych typu fast-food, oraz pewnego stopnia podobieństwa między kolidującymi ze sobą znakami towarowymi, czerpanie nienależnej korzyści z renomy McDonald’s przez McDreams wynika z faktu, że właściwy krąg odbiorców, to znaczy – ogół społeczeństwa Unii Europejskiej, mógłby zostać przyciągnięty przez zgłoszony znak towarowy McDreams, który odtwarza strukturę wcześniejszego znaku towarowego i znaków należących do rodziny znaków McDonald’s, co doprowadziłoby ten krąg odbiorców do zakupu usług sprzedawanych przez hotel McDreams.

 

Warunki, które muszą zostać spełnione, aby wcześniejszy znak towarowy mógł być objęty ochroną wynikającą z renomy:

  1. znak towarowy musi zostać zarejestrowany;
  2. znaki (wcześniejszy znak towarowy i zgłoszony znak towarowy) muszą być identyczne lub podobne;
  3. jeżeli jest to znak unijny, musi cieszyć się renomą w Unii Europejskiej;
  4. używanie bez uzasadnionej przyczyny zgłoszonego znaku towarowego musi prowadzić do ryzyka czerpania nienależnej korzyści z charakteru odróżniającego lub renomy wcześniejszego znaku towarowego lub do narażenia na szkodę charakteru odróżniającego lub renomy tego ostatniego znaku.

Przesłanki te mają charakter kumulatywny, czyli niespełnienie jednej z nich powoduje brak możliwości powołania się na szerszą ochronę wynikającą z renomy znaku towarowego.

Warto zaznaczyć, że powyżej wymienione cechy jakie musi spełniać znak towarowy, aby móc korzystać z ochrony wynikającej z renomy nie wynikają z przepisów Rozporządzenia, nie znajdziemy ich również w polskiej ustawie – Prawo własności przemysłowej. Warunki te zostały wypracowane przez orzecznictwo m.in. w wyroku w sprawie Jackson International vs OHIM — Royal Shakespeare (ROYAL SHAKESPEARE), T‑60/10 oraz w orzeczeniu w innym sporze McDonald’s Future Enterprises vs EUIPO — McDonald’s International Property (MACCOFFEE), T‑518/13.

 

Omawiając przedmiotowe przesłanki warto zwrócić uwagę na kilka tez zawartych w wyroku w sprawie McDonald’s vs. McDreams:

dominujący charakter „mc dreams” w oznaczeniu
  • element “mc dreams” ma większe rozmiary niż element “hotels” oraz element „hotels” jest opisowy dla usług, w odniesieniu do których wnioskuje się o rejestrację. Zdanie “Träumen zum kleinen preis!”, zapisane jeszcze mniejszą czcionką i nie pojawia się na żółtej etykiecie, co sprawia, że na pierwszy rzut oka jest ono mniej widoczne dla właściwego kręgu odbiorców. Strzelająca gwiazda w neutralnym kolorze – białym – stanowi element dodatkowy, którego zasadniczą funkcją wydaje się być podkreślenie elementu “mc dreams”, który w świetle powyższych rozważań ma charakter dominujący.

 

podobieństwo znaków towarowych
  • nie jest konieczne, aby stopień podobieństwa między wcześniejszym renomowanym znakiem towarowym a zgłoszonym znakiem towarowym był taki, że istnieje prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd właściwego kręgu odbiorców. Wystarczy, że stopień podobieństwa wykaże związek między tymi znakami;
  • element “mc dreams” jest częściowo podobny do pojedynczego elementu wcześniejszego znaku towarowego, a mianowicie “McDonald’s”, ze względu na obecność przedrostka “mc” w obu elementach, ale dodatkowo wyrażenia “Dreams” i “Donald’s” zaczynają się i kończą tymi samymi spółgłoskami, “d” i “s”;
  • pomimo licznych elementów charakterystycznych istnieje niski stopień podobieństwa wizualnego między dwoma spornymi znakami;
  • dźwięki pojedynczego elementu wcześniejszego znaku towarowego, a mianowicie “mcdonald’s”, muszą być porównywane przede wszystkim z dźwiękami elementu “mc dreams”, a więc należy stwierdzić, że oznaczenia są podobne fonetycznie do przeciętnego stopnia;
  • istnieje niski stopień podobieństwa koncepcyjnego między spornymi znakami towarowymi.

 

renoma znaku McDonald’s
  • Sąd już we wcześniejszym sporze spółki McDonald’s – MACCOFFEE (T-518/13) stwierdził, że przedrostek “mc” był w dużej mierze związany z oznaczeniem McDonald’s
  • w połączeniu z nazwą pozycji menu lub środka spożywczego uzyskał on swój własny charakter odróżniający w stosunku do usług restauracyjnych typu fast-food i towarów znajdujących się w menu restauracji typu fast-food, w związku z czym przedrostek ten mógł charakteryzować istnienie rodziny znaków towarowych;
  • Izba Odwoławcza uznała zasadniczo, że znak towarowy McDonald’s posiada silną renomę, co nie było kwestionowane przez spółkę McDreams Hotel;
  • biorąc pod uwagę:
  1. a) wyjątkowy charakter renomy wcześniejszego znaku towarowego,
  2. b) przeciętny poziom uwagi właściwego kręgu odbiorców,
  3. c) istnienie pewnego stopnia podobieństwa między spornymi znakami towarowymi,
  4. d) znaczny stopień bliskości między spornymi usługami,
  5. e) istnienie rodziny znaków towarowych, której struktura jest przynajmniej częściowo odtworzona przez zgłoszony znak towarowy,

należy uznać, że właściwy krąg odbiorców wykaże związek między spornymi znakami towarowymi, pomimo że McDonlad’s nie oferował żadnej formy zakwaterowania ani usług hotelarskich.

 

ryzyko czerpania nienależnej korzyści
  • dotyczy ryzyka, że wizerunek znaku cieszącego się renomą lub cechy, które kojarzą się z tym znakiem, zostaną przeniesione na towary oznaczone znakiem towarowym McDreams,
  • przeniesienie wizerunku lub cech na towary McDreams ułatwi wprowadzenie tych towarów do obrotu poprzez skojarzenie ich z wcześniejszym znakiem cieszącym się renomą;
  • właściwy krąg odbiorców kojarzyłby zgłoszony znak towarowy z wizerunkiem rzetelności, efektywności, niskich kosztów usług i z tego względu wybrałby go zamiast usług świadczonych przez jego konkurentów. W związku z tym znak towarowy McDreams korzystałby z siły przyciągania uwagi, renomy i prestiżu znaku McDonald’s. Korzyść ekonomiczna polegałaby na wykorzystaniu wysiłku włożonego przez McDonald’s w celu ustalenia renomy i wizerunku jego wcześniejszego znaku towarowego, bez wypłacania mu w zamian żadnego odszkodowania;
  • istnieje prawdopodobieństwa przyszłego, niehipotetycznego ryzyka zaszkodzenia lub czerpania nienależnej korzyści z renomy znaku towarowego McDonald’s jest tak oczywiste, że McDonald’s nie musi w tym celu przedstawiać i udowadniać żadnych innych faktów.

 

Jak widać na powyższym przykładzie wysiłki podjęte na próbę wypracowania renomy swojego znaku towarowego mogą przynieść uprawnionemu wiele korzyści. Tak szeroki zakres ochrony, jaki daje renomowany znak towarowy może zdecydowanie umocnić Twoją pozycję na rynku. Pamiętaj tylko, że renoma znaku towarowego nie może zostać potwierdzona żadnym świadectwem ani certyfikatem, tak jak prawo ochronne na znak towarowy. Powołując się na renomę musisz ją najpierw wykazać, dlatego przed rozpoczęciem ewentualnego sporu przygotuj wszelkie dowody potwierdzające szeroką rozpoznawalność Twojego znaku towarowego.

 

 

 

 

[1] art. 8 ust. 5 Rozporządzenia: W wyniku sprzeciwu właściciela wcześniej zarejestrowanego znaku towarowego nie rejestruje się zgłoszonego znaku towarowego, jeżeli jest on identyczny z wcześniejszym znakiem towarowym lub do niego podobny, niezależnie od tego, czy towary lub usługi, dla których jest zgłaszany, są identyczne z tymi, podobne lub niepodobne do tych, dla których został zarejestrowany wcześniejszy znak towarowy, jeżeli w przypadku wcześniejszego unijnego znaku towarowego cieszy się on renomą w Unii lub w przypadku wcześniejszego krajowego znaku towarowego cieszy się on renomą w danym państwie członkowskim i jeżeli używanie bez uzasadnionej przyczyny znaku towarowego będącego przedmiotem zgłoszenia przyniosłoby nienależną korzyść z racji odróżniającego charakteru lub renomy wcześniejszego znaku towarowego lub byłoby szkodliwe dla tego charakteru lub renomy.